USTAVNI KONCEPT ODGOVORNOSTI ŠEFA DRŽAVE
##plugins.pubIds.doi.readerDisplayName##:
https://doi.org/10.5937/ptp2603186NКључне речи:
ustavni sud, šef države, odgovornost šefa državeСажетак
Pored svoje osnovne nadležnosti, ustavni sud raspolaže i određenim posebnim nadležnostima, među kojima je njegova nadležnost da sudi visokim državnim funkcionerima. Autor u radu analizira upravo ovu posebnu nadležnost ustavnog suda, usmerenu na utvrđivanje odgovornosti šefa države. Predmet istraživanja obuhvata ustavnopravne osnove za pokretanje pitanja odgovornosti šefa države, ovlašćene subjekte, potrebnu većinu i postupak donošenja odluke o optužbi protiv šefa države. Cilj istraživanja jeste da se primenom pozitivnopravnog i uporednopravnog metoda utvrde sličnosti i razlike u postojećim normativnim rešenjima pojedinih evropskih zemalja, kako bi se u poslednjem delu rada posebna pažnja posvetila rešavanju ovog pitanja u Republici Srbiji prema Ustavu iz 2006. godine. Autor će nastojati da, proučavanjem postojećih rešenja i njihovih mogućih nedostataka, ukaže na potrebu za potencijalnom ustavnom reformom ovog pitanja u Republici Srbiji.
Референце
Venice Commission, Opinion on the Constitution of Serbia (CDL AD(2007)004), Venice, 16–17 March 2007. Downloaded 2026, February 5 from https://www.venice.coe.int/webforms/documents/default.aspx?pdffile=CDL-AD(2007)004-e
Grundgesetz für die Bundesrepublik Deutschland [Basic Law for the Federal Republic of Germany]. Downloaded 2026, February 2 from https://www.gesetze-im-internet.de/gg/BJNR000010949.html
Dmičić, M., & Pilipović, M. (2013). Uloga ustavnog suda u postupcima optužbe protiv najviših državnih funkcionera [The role of constitutional court in the process of accusations against the highest state officials]. Žurnal za kriminalistiku i pravo, 18(3), pp. 27–40
Zakon o predsedniku Republike [Law on the President of the Republic]. Službeni glasnik RS, br. 111/07
Zakon o Ustavnom sudu [Law on the Constitutional Court of the Republic of Serbia]. Službeni glasnik RS, br. 109/07, 99/11, 18/13 - odluka US, 103/15, 40/15 - dr. zakon, 10/23 i 92/23
Jovanović, N. (2018). Politička odgovornost nosilaca izvršne vlasti u Republici Srbiji [Political Responsibility of Executive Authorities in the Republic of Serbia]. Administracija i javne politike, 4(3), pp. 71–85. DOI: https://doi.org/10.22182/ajp.1032018.5
Marinković, T. (2021). Odgovornost predsednika Republike za povredu Ustava – zabrana uticaja na vršenje sudijske funkcije [The Responsibility of the President of the Republic for Violations of the Constitution: The Prohibition of Influencing the Exercise of Judicial Functions]. Beograd: Centar za pravosudna istraživanja (CEPRIS)
Marković, G. (2023). Odgovornost šefa države u ustavima bivših Jugoslovenskih republika [Responsibility of the Head of State in the Constitutions of the Former Yugoslav Republics]. In: Miljković, S. (ed.), Pravo između ideala i stvarnosti – zbornik radova [Law between Ideals and Reality – Collection of Papers] (pp. 17–39). Kosovska Mitrovica: Pravni fakultet Univerziteta u Prištini sa privremenim sedištem u Kosovskoj Mitrovici; Beograd: Institut za uporedno pravo
Marković, R. (2022). Ustavno pravo (dvadeset šesto ponovljeno izdanje) [Constitutional Law (26th revised edition)]. Beograd: Pravni fakultet Univerziteta
Marković, R. (2007). Ustavni sud u ustavu Republike Srbije od 2006. godine [The Constitutional Court in the 2006 Constitution of the Republic of Serbia]. Anali Pravnog fakulteta u Beogradu, 55(2) pp. 19–46
Mikić, V. (2025). Constitutional Courts’ Functions in Europe: What Do Constitutions Say? Strani pravni život, 69(3), pp. 373–385, DOI: https://doi.org/10.56461/SPZ_25302KJ
Mikić, V. (2018). Normativna analiza položaja predsednika Republike i forme prećutne prezidencijalizacije ustavnog uređenja u Republici Srbiji [Analysis of the President’s legal status and varieties of silent presidentialization of Serbia’s Constitutional System]. Foundation Public Law Centre. Downloaded 2026, January 28 from https://fcjp.ba/wpcontent/uploads/2010/10/Vladimir_Mikic8.pdf
Nikolić, P. O., & Manojlović, D. S. (2022). Razvoj i funkcije parlamenta i njegov odnos prema izvršnoj vlasti u zemljama Evropske unije [Development and Functions of Parliament and Its Relationship to the Executive Branch in the Countries of the European Union]. Strani pravni život, 66(3), pp. 367–384 DOI: https://doi.org/10 .56461/SPZ_22302KJ
Orlović, S., & Rajić, N. (2020). Uloga Ustavnog suda u razvoju ustavnih sistema Italije i Srbije [The Role of Constitutional Court in the Development of Italian and Serbian ConstitutionalSystems]. Zbornik radova Pravnog fakulteta, Novi Sad, 54(1), pp. 121–140, DOI:10.5937/zrpfns54-26531
Pajvančić, M. (2004). Funkcije ustavnog suda u utvrđivanju krivice šefa države u ustavima zemalja u tranziciji [Functions of the Constitutional Court in Determining the Responsibility of the Head of State in the Constitutions of Transition Countries]. In: Nenadić, B. (ed.), Ustavni sud Srbije – u susret novom Ustavu – zbornik radova [Constitutional Court of Serbia – Towards a New Constitution – Collection of Papers] (pp. 121–134). Beograd: Ustavni sud Republike Srbije
Pejić, I. (2025). Neposredan izbor i odgovornost predsednika republike [Directly elected president of the Republic and his criminal liability]. Zbornik radova Pravnog fakulteta u Nišu, 64(104), pp.15–36. DOI: 10.5937/zrpfn1-57621
Pejić, I. (2019). The Constitutional Rationalization of the Separation of Powers: The Case of Serbia. Zbornik radova Pravnog fakulteta u Nišu, 58(84), pp. 45-62. DOI:10.5937/zrpfni1984
Petrov, V., & Simović, D. (2010). Opšta pitanja o nadležnosti ustavnih sudova [General Issues of the Jurisdiction of Constitutional Courts]. In: Vučić, O., Petrov, V., & Simović, D. (eds.), Ustavni sudovi u bivšim jugoslovenskim republikama – teorija, norma, praksa [Constitutional Courts in the Former Yugoslav Republics – Theory, Norms, and Practice] (pp. 116–120). Beograd: Dosije studio
Petrov, V. (2008). Novi ustavni sud Republike Srbije: povodom mišljenja Venecijanske komisije o Ustavu Republike Srbije [The New Constitutional Court of the Republic of Serbia: on the occasion of the Venice Commission’s Opinion on the Constitution of the Republic of Serbia]. Nova srpska politička misao – Posebno izdanje Ustav i iskušenja, (2), pp. 71–85
Pilipović, M. (2025). Neki aspekti ustavnog položaja predsjednika republike u državama nastalim disolucijom Jugoslavije u svjetlu komparativnog prava [Some Aspects of the Constitutional Position of the President of the Republic in the States Created by the Dissolution of Yugoslavia in the Light of Comparative Law]. Strani pravni život, 69(1), pp. 75–101. DOI: https://doi.org/10.56461/SPZ_25105KJ
Radovanović, S. (2024). Dva koloseka krivične odgovornosti nosilaca najviših funkcija vlasti (predsednika države, premijera, ministara) [Two Levels of Criminal Responsibility of the Head Officials in the State (Head of State, Prime Minister, Ministers)]. Arhiv za pravne i društvene nauke,119(2), pp. 77–99. DOI: 10.5937/adpn2402077R
Simović, D., & Orlović, S. (2023). Komentar Ustava Republike Srbije – sa praksom Ustavnog suda Republike Srbije i Evropskog suda za ljudska prava [Commentary on the Constitution of the Republic of Serbia – With the Case Law of the Constitutional Court of the Republic of Serbia and the European Court of Human Rights]. Beograd: Službeni glasnik.
Simović, D. (2010). Odlučivanje o optužbama protiv najviših državnih funkcionera [Decision-Making on Charges against the Highest State Officials]. In: Vučić, O., Petrov, V., & Simović, D. (eds.), Ustavni sudovi u bivšim jugoslovenskim republikama – teorija, norma, praksa [Constitutional Courts in the Former Yugoslav Republics – Theory, Norms, and Practice] (pp. 211–222). Beograd: Dosije studio
Stojanović, M. D. (2016). Ustavno pravosuđe – ustavno procesno parvo [Constitutional Justice – Constitutional Procedural Law]. Niš: Pravni fakultet u Nišu
Tripković, B. (2009). O odgovornosti šefa države u Srbiji – dva nedovršena koncepta [On the Responsibility of the President in Serbia – Two Uncompleted Concepts]. Glasnik Advokatske komore Vojvodine, 81(7-8), pp. 278–312
Ustav Republike Srbije [Constitution of the Republic of Serbia]. Službeni glasnik RS, br. 98/06 i 115/21
Ustav Republike Severne Makedonije [Constitution of the Republic of North Macedonia]. Služben vesnik na Republika Severna Makedonija, br. 52/91, sa izmenama. Downloaded 2026, February 5 from https://www.sobranie.mk/content/Odluki%20USTAV/UstavSRSM.pdf
Ustav Republike Hrvatske [Constitution of the Republic of Croatia]. Narodne novine, br. 56/90, 135/97, 113/00, 28/01, 76/10 i 5/14 (pročišćeni tekst, Ustavni sud Republike Hrvatske, 15. siječnja 2014.) Downloaded 2026, February 5 from https://www.usud.hr/sites/default/files/dokumenti/Redakcijski_prociscen_tekst_Ustava_Republike_Hrvatske_Ustavni_sud_Republike_Hrvatske_15._sijecnja_2014_.pdf
Ustav Crne Gore [Constitution of Montenegro]. Službeni list CG, br. 1/07 i 38/13 - Amandmani I-XVI) Downloaded 2026, February 5 from https://www.paragraf.me/propisi-crnegore/ustav-crne-gore.html
Ustav Republike Slovenije [Constitution of the Republic of Slovenia]. Uradni list RS, št. 33/91-I, 42/97, 66/2000, 24/03, 69/04, 68/06, 47/13, 75/16, 92/21 in 98/25. Downloaded 2026, February 1 from https://www.us-rs.si/sl/pravna-podlaga/ustava-republike-slovenije
The Constitution of Romania, Downloaded 2026, January 31 from https://www.presidency.ro/en/the-constitution-of-romania
Constitution of the Italian Republic. Constitutional court of the Italian Republic. Downloaded 2026, February 5 from https://www.cortecostituzionale.it/documenti/download/pdf/The_Constitution_of_the_Italian_Republic.pdf
##submission.downloads##
Објављено
Како цитирати
Bрој часописа
Секција
